Loading...
You are here:  Home  >  ΣΤΗΛΕΣ  >  Current Article

Το άσπρο πρόβατο της κρίσης

By   /   Οκτώβριος 8, 2013  /   Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Το άσπρο πρόβατο της κρίσης

    Print       Email

Screen Shot 2013-10-08 at 12.07.11 AMΤου Παναγιώτη Παπαδιαμάντη ♦

Η παγκόσμια κρίση ανέδειξε πληθώρα περιπτώσεων χωρών, των οποίων οι φερόμενες ως σοσιαλιστικές κυβερνήσεις κατέφυγαν σε αποφάσεις κοινωνικής και οικονομικής ισοπέδωσης. Εν τούτοις, η περίπτωση της Ισλανδίας, της οποίας οι πολιτικές πρωτοβουλίες χαρακτηρίστηκαν από το παγκόσμιο οικονομικό στερέωμα ως αιρετικές, ξεχωρίζει στις μέρες μας, καθώς αποτελεί το μοναδικό παράδειγμα οικονομίας, που κατάφερε όχι μόνο να επουλώσει τις πληγές της οικονομικής κατάρρευσης, αλλά και να επιστρέψει στον δρόμο της ανάπτυξης.

Ακόμα και σήμερα, τα διδάγματα από τα λάθη που οδήγησαν στην κατάρρευση των τραπεζών το 2008, κάθε άλλο παρά λαμβάνονται υπ’ όψιν. Οι λαμβάνοντες τις πολιτικές και οικονομικές αποφάσεις συνεχίζουν να αγνοούν επιδεικτικά την πραγματική αιτία της οικονομικής κατάρρευσης, την αφαίμαξη δηλαδή της πραγματικής οικονομίας.

Πράγματι, από τα τέλη της δεκαετίας του 1970 μέχρι και την κατάρρευση του χρηματοπιστωτικού συστήματος το 2008, γίναμε όλοι μάρτυρες ενός πρωτοφανούς οικονομικού στραγγαλισμού, στο πλαίσιο του οποίου οι πραγματικοί μισθοί συνεχώς συρρικνώνονταν, ενώ ο δανεισμός της πραγματικής οικονομίας αυξανόταν. Η προσπάθεια αυτή να διατηρηθεί η καταναλωτική δύναμη της κοινωνίας, εξασφαλίζοντας παράλληλα στους πολυεθνικούς κολοσσούς υπερκέρδη, είχε ως αποτέλεσμα να βρεθούν τελικά τα παραδοσιακά οχυρά του καπιταλιστικού συστήματος αντιμέτωπα με μια άνευ προηγουμένου οικονομική καταστροφή. Για παράδειγμα, στην Βρεταννία, η πραγματική οικονομία βρίσκεται χρεωμένη με ποσό που εγγίζει το 500% του ΑΕΠ της χώρας. Στην συνέχεια, κυβερνήσεις και κεντρικές τράπεζες, σε μια προσπάθεια διάσωσης του καταρρέοντος αυτού οικονομικού οικοδομήματος, έσπευσαν να παράσχουν άφεση αμαρτιών στο τραπεζικό σύστημα, κρατικοποιώντας τις ζημίες του, υποθηκεύοντας, όμως, με τον τρόπο αυτόν το μέλλον και τα κοινωνικά κεκτημένα των λαών. Όταν αργότερα κατέστη σαφές ότι η αποπληρωμή των υπέρογκων αυτών κρατικών χρεών δεν μπορούσε να πραγματοποιηθεί με συμβατικές πολιτικές, τέθηκε σε εφαρμογή η ισοπεδωτική πολιτική της λιτότητας, αποτέλεσμα της οποίας υπήρξε όχι μόνον η διάλυση των οικονομικών δομών αλλά και η εξάρθρωση της κοινωνικής συνοχής των χωρών, που την υιοθέτησαν.

Και πράγματι, όλα τα κράτη που βρέθηκαν αντιμέτωπα με την οικονομική κατάρρευση, ακολούθησαν κατά γράμμα τις πολιτικές του «οικονομικού εξορθολογισμού». Όλα εκτός της Ισλανδίας, ενός κράτους που κατανόησε τις πραγματικές αιτίες της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης και χάραξε την οικονομική της πολιτική με κριτήρια ανθρωποκεντρικά, έχοντας πάντα ως στόχο την διάσωση όχι των τραπεζών αλλά της πραγματικής οικονομίας. Με το ξέσπασμα της κρίσης η Ισλανδία, μια χώρα 320.000 κατοίκων και ενός χρηματοπιστωτικού συστήματος που το 2007 έφτασε να αριθμεί σε μέγεθος 10 φορές το Α.Ε.Π της χώρας, υπέπεσε σε μια εξαιρετικά δεινή οικονομική κατάσταση. Η έκθεση των τριών μεγαλύτερων ισλανδικών τραπεζών (Landsbanki, Kaupthing, Glituir) στα διαβόητα προθεσμιακά πακέτα «ice-saving» καθώς και σε μια πληθώρα άλλων επενδύσεων που είχαν αποκτηθεί μέσω της αλόγιστης μόχλευσης, ανερχόταν σε 50 δις ευρώ, ποσό το οποίο ήταν αδύνατο να εγγυηθεί η κεντρική τράπεζα καθώς ισοδυναμούσε σε 6 φορές το Α.Ε.Π της χώρας.

Με την κατάρρευση των τριών μεγαλύτερων τραπεζών, η κυβέρνηση έσπευσε να εγγυηθεί τις καταθέσεις των Ισλανδών πολιτών, αρνούμενη να παράσχει πλήρη αποζημίωση στους ξένους πιστωτές και στους κατόχους τίτλων προθεσμιακών επενδύσεων ice-saving, που στην πλειοψηφία τους ήταν Βρεττανοί και Ολλανδοί. Η απόφαση αυτή βασίστηκε στην αντίληψη ότι ο Ισλανδικός λαός δεν έφερε καμία ευθύνη για τα στοιχήματα των επενδυτών και των τραπεζών, και συνεπώς δεν θα έπρεπε να επωμιστεί το βάρος της οικονομικής καταστροφής, που εκείνοι προκάλεσαν. Η κυβέρνηση της Μ. Βρεττανίας απάντησε με πάγωμα περιουσιακών στοιχείων της Landsbanki, ύψους 5 δις ευρώ εντός της Μ. Βρεττανίας, καθώς και με μια σειρά άλλων εκβιαστικών κινήσεων, όπως η εξώθηση της Kaupthing σε αναγκαστική εκκαθάριση των περιουσιακών της στοιχείων. Υπό την πίεση πολλών κυβερνήσεων με ηγέτιδα την Βρεττανική, η Ισλανδική κυβέρνηση συμφώνησε σε μερική αποζημίωση των οφειλών των τραπεζών της, μέσω της σύναψης δανειακής σύμβασης.

Η παραπάνω συμφωνία προκάλεσε πλήθος αναταραχών, με αποτέλεσμα η κυβέρνηση του πρωθ

    Print       Email

You might also like...

6 a.m. των Blitz

Read More →