Loading...
You are here:  Home  >  ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΕΣΤΗΡΙΟΥ  >  Current Article

«Δεν μπορούμε να δεχτούμε καμμία λύση του Κυπριακού που δεν θα διασφαλίζει κυπριακή πολιτική ανεξάρτητη από την Τουρκία»

By   /   Οκτώβριος 23, 2015  /   Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο «Δεν μπορούμε να δεχτούμε καμμία λύση του Κυπριακού που δεν θα διασφαλίζει κυπριακή πολιτική ανεξάρτητη από την Τουρκία»

    Print       Email

κασουλιδης

Συνέντευξη του Ιωάννη Κασουλίδη, υπουργού Εξωτερικών της Κυπριακής Δημοκρατίας

Σύντομο βιογραφικό

Ο Ιωάννης Κασουλίδης γεννήθηκε στις 10 Αυγούστου 1948 στην Λευκωσία. Σπούδασε ιατρική στο Πανεπιστήμιο της Λυών και στην συνέχεια ειδικεύτηκε στην Γηριατρική στο Λονδίνο. Τα φοιτητικά του χρόνια στην Γαλλία συνέπεσαν με τα γεγονότα του Μάη του ’68, κατά τα οποία ο νεαρός τότε Κασουλίδης συμμετείχε στις διάφορες εκδηλώσεις και κινητοποιήσεις. Ταυτόχρονα υπήρξε ιδρυτής και πρώτος πρόεδρος της Οργάνωσης Κυπρίων Φοιτητών στην Γαλλία. Ο Κασουλίδης εντάχθηκε από νεαρός στον Δημοκρατικό Συναγερμό του Γλαύκου Κληρίδη και διετέλεσε πρόεδρος της νεολαίας του. Το 1991 εξελέγη βουλευτής Λευκωσίας. Όταν ο Κληρίδης εξελέγη πρόεδρος της Κύπρου τον Μάρτιο του 1993, ο Κασουλίδης τοποθετήθηκε στην θέση του κυβερνητικού εκπροσώπου και στην συνέχεια, το 1997, διορίστηκε υπουργός Εξωτερικών μέχρι το 2003. Από την θέση αυτή ο Κασουλίδης συντόνισε την διπλωματική προσπάθεια που οδήγησε την Κύπρο στην έναρξη, διεξαγωγή και ολοκλήρωση των διαδικασιών ένταξής στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Τον Ιούνιο 2004 ο Κασουλίδης εξελέγη μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και έγινε μέλος του προεδρείου της ομάδας τoυ Ευρωπαϊκoύ Λαϊκoύ Κόμματoς και των Ευρωπαίωv Δημοκρατών, καθώς και μέλος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων του Ευρωκοινοβουλίου. Το 2008 ο Κασουλίδης διεκδίκησε την προεδρία της Κυπριακής Δημοκρατίας. Κέρδισε τον πρώτο γύρο των προεδρικών εκλογών και εισήλθε στον δεύτερο γύρο μαζί με τον τελικό νικητή Δημήτρη Χριστόφια. Ο Κασουλίδης έλαβε ποσοστό γύρω στο 47% των ψήφων. Στις Ευρωεκλογές του Ιουνίου 2009, ο Κασουλίδης εξελέγη για δεύτερη φορά Ευρωβουλευτής, σημειώνοντας ρεκόρ σταυρών προτίμησης (69.576). Στις 23 Ιουνίου 2009 εξελέγη αντιπρόεδρος της Κοινοβουλευτικής ομάδας του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος. Σήμερα είναι εκ νέου υπουργός Εξωτερικών στην κυβέρνηση του προέδρου Αναστασιάδη. Έχει συγγράψει το βιβλίο Κύπρος – Ε.Ε.: Η ένταξη όπως την έζησα.

 Βασική θέση της ΝΕΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ αποτελεί το Ενιαίο Αμυντικό Δόγμα Ελλάδας και Κύπρου, όχι μόνον υπό την έννοια ότι τα δύο κράτη αποτελούν εκφράσεις του Ελληνικού έθνους, αλλά και υπό την έννοια ότι αποτελούν ενιαίο γεωπολιτικό και γεωστρατηγικό συγκρότημα. Η Ελλάδα χωρίς την Κύπρο είναι γεωπολιτικά «κολοβή» και η Κύπρος χωρίς την Ελλάδα είναι γεωπολιτικά «ορφανή». Δηλαδή, ενώ κεχωρισμένα τα δύο κράτη είναι γεωπολιτικώς ατελή, μαζί συναποτελούν μία γεωπολιτική ενότητα μείζονος κλίμακας, που ελέγχει την περιοχή μεταξύ της Αδριατικής και των ακτών της Εγγύς Ανατολής. Τις ημέρες μας, που το «Χαλιφάτο» του ISIS απειλεί τον δυτικό πολιτισμό και η Τουρκία διολισθαίνει επικίνδυνα προς τον νεο-οθωμανικό φονταμενταλισμό, ο Ελληνισμός της Ελλάδας και της Κύπρου, σε συνεργασία με το Ισραήλ, αποτελεί την αιχμή του δόρατος του δυτικού κόσμου έναντι του ασιατικού χάους. Καθώς τα γεωπολιτικά δεδομένα μεταβάλλονται με κινηματογραφική ταχύτητα, και καθώς η εκλογή του –θεωρητικά τουλάχιστον- μετριοπαθούς Ακιντζί στα Κατεχόμενα δημιούργησε ευλογοφανείς ελπίδες, η ΝΕΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ θεώρησε πολύ σημαντικό να θέσει κάποια καίρια ερωτήματα στον υπουργό Εξωτερικών της Κυπριακής Δημοκρατίας σχετικά με τις εξελίξεις στο Κυπριακό ζήτημα. Την συνέντευξη οργάνωσε και συντόνισε ο αρθρογράφος της ΝΕΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ, έγκριτος νομικός και γεωπολιτικός αναλυτής, Γεώργιος Οικονόμου.

NEΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ: Η κρίση στην Εγγύς Ανατολή γίνεται όλο και πιο πολύπλοκη, ιδίως μετά την άνοδο του ισλαμικού φονταμενταλισμού και την δημιουργία του ισλαμικού χαλιφάτου. Μπορεί, κατά την γνώμη σας, η Κύπρος να παίξει ρόλο σταθεροποιητικού παράγοντα στην Νοτιοανατολική Μεσόγειο, και με ποιόν τρόπο;

Ιωάννης Κασουλίδης: Η Κύπρος καλείται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο ως παράγων ασφάλειας και σταθερότητας στην ταραχώδη γεωγραφική περιοχή με την οποία γειτνιάζει, ως το πλησιέστερο κράτος-μέλος της ΕΕ στην περιοχή. Έχω πει πολλές φορές ότι η ευθύνη και ο ρόλος της Κύπρου στην Ανατολική Μεσόγειο είναι δυσανάλογα μεγαλύτερα του μεγέθους της. Η κατάσταση στην Συρία, ο εξτρεμισμός, η τρομοκρατία και οι διαμάχες μεταξύ των γειτόνων μας έχουν δημιουργήσει έντονο κλίμα αστάθειας, στοιχείο που καθιστά την ανάγκη αντιμετώπισης των προκλήσεων ασφαλείας ολοένα και πιο επιτακτική.

Με τον νέο προσανατολισμό που προσδώσαμε στην εξωτερική μας πολιτική τα τελευταία δύο χρόνια, υιοθετώντας μια πολυμέτωπη και εξωστρεφή προσέγγιση, καταφέραμε να αντεπεξέλθουμε με επιτυχία σε αυτήν την ευθύνη, συμβάλλοντας στις διεθνείς προσπάθειες για αντιμετώπιση ασύμμετρων απειλών, όπως η τρομοκρατία, το οργανωμένο έγκλημα, η διάδοση όπλων μαζικής καταστροφής, η παράνομη εμπορία προσώπων και υλικών και η παράνομη μετανάστευση. Υπάρχουν πολλά παραδείγματα που επιβεβαιώνουν την διαπίστωση αυτή. Αρκεί μόνον να αναφέρω την συμβολή της Κύπρου στην μεταφορά και καταστροφή του χημικού οπλοστασίου της Συρίας μέσω της παροχής υποστηρικτικής βάσης της Κοινής Αποστολής ΟΗΕ-ΟΑΧΟ, την καταδίωξη και δέσμευση πλοίων που μετέφεραν παράνομο υλικό, αλλά και την συνεργασία με τις ΗΠΑ, το Ηνωμένο Βασίλειο και τα άλλα μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας για καταπολέμηση της τρομοκρατίας.

Ν.Π.: Η εξεύρεση υδρογονανθράκων στην κυπριακή ΑΟΖ καθιστά την Κύπρο ενεργειακό κόμβο και ισχυρό παίκτη στην Νοτιοανατολική Μεσόγειο. Η πτώση, όμως, της τιμής του πετρελαίου, κινδυνεύει να επιβραδύνει αυτήν την εξέλιξη. Ποιές είναι οι τελευταίες εξελίξεις και οι δικιές σας εκτιμήσεις;

Ι.Κ.: Η ανακάλυψη και μελλοντική αξιοποίηση υδρογονανθράκων στην κυπριακή Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη αποτελεί μια ανοικτή και εν εξελίξει διαδικασία, η οποία ως τέτοια δεν επιτρέπει στο παρόν στάδιο την εξαγωγή φιλόδοξων συμπερασμάτων μέχρι την τελική ολοκλήρωσή της. Ασφαλώς ο εντοπισμός ενεργειακών πόρων δημιουργεί νέες προοπτικές, μέσα από τις οποίες δύνανται να προκύψουν σημαντικά οφέλη, τόσο όσον αφορά στην οικονομία, αλλά κυρίως και για ζητήματα που σχετίζονται με τον ευρύτερο σχεδιασμό της ενεργειακής γεωπολιτικής δομής της περιοχής.

Το σημαντικό στοιχείο αυτής της εξίσωσης, κατά την δική μου άποψη, δεν έχει να κάνει τόσο με το εύρος και την ποσότητα των υδρογονανθράκων που θα εντοπιστούν, όσο με τις δυνατότητες συνεργασίας που αναφύονται, ως αποτέλεσμα της ίδιας της γεωγραφίας της κυπριακής ΑΟΖ, η οποία ευνοεί την συνεργασία με χώρες της περιοχής όπως η Αίγυπτος, το Ισραήλ και ο Λίβανος για μεταφορά φυσικού αερίου μέσω αγωγών. Σε αυτό το πλαίσιο, σημαντικός είναι και ο ρόλος της Τουρκίας, με την οποία μπορούν να αναζητηθούν διάφορες συμπράξεις, νοουμένου ότι εξευρεθεί λύση στο Κυπριακό πρόβλημα.

Όσον αφορά στον υφιστάμενο ενεργειακό σχεδιασμό της Κυπριακής Δημοκρατίας, αυτό που μπορούμε να πούμε είναι ότι είμαστε πολύ κοντά στην οριστικοποίηση του τρόπου εμπορικής αξιοποίησης των επιβεβαιωμένων αποθεμάτων του «Οικοπέδου 12», στο πλαίσιο διακρατικών συμφωνιών με την Αίγυπτο και το Ισραήλ. Για τα υπόλοιπα τεμάχια, στα οποία η Κυπριακή Δημοκρατία έχει παραχωρήσει αποκλειστικά δικαιώματα στην κοινοπραξία ΕΝΙ – KOGAS αλλά και στην γαλλική TOTAL, θα πρέπει να αναμένουμε την ολοκλήρωση των ερευνών για να προβούμε σε ασφαλή εξαγωγή συμπερασμάτων. Η διεθνής πτώση της τιμής του πετρελαίου είναι σαφώς ένας παράγων που διαμορφώνει κάποια δεδομένα, χωρίς ωστόσο να αλλάζει τον μεσοπρόθεσμο ή μακροπρόθεσμο ενεργειακό μας σχεδιασμό.  

Ν.Π.: Πώς αντιμετωπίζει η Κύπρος την εντεινόμενη τουρκική επιθετικότητα στην ΑΟΖ και τις συνεχείς παραβιάσεις των θαλάσσιων χωρικών υδάτων της από το ερευνητικό πλοίο «Μπαρμπαρός»; Εκτιμάτε ότι υπάρχει περίπτωση περαιτέρω επιδείνωσης ή και εκτροπής εκτός ορίων της κρίσης; Υπάρχει στρατηγικό σχέδιο διαχείρισης κρίσεων στα πλαίσια του ενιαίου αμυντικού δόγματος Ελλάδος-Κύπρου;

Ι.Κ.: Όπως γνωρίζετε, τον περασμένο Οκτώβριο η Τουρκία εξέδωσε NAVTEX, δεσμεύοντας μέρος του νοτίου τμήματος της Κυπριακής ΑΟΖ για διενέργεια παράνομων σεισμικών ερευνών από το Μπαρμπαρός, σε περιοχές μάλιστα στις οποίες η Κυπριακή Δημοκρατία έχει παραχωρήσει αποκλειστικά δικαιώματα σε εταιρείες. Αυτός εξ άλλου ήταν και ο λόγος που ανάγκασε την πλευρά μας να αναστείλει την συμμετοχή της στις διαπραγματεύσεις επίλυσης του Κυπριακού, αφού το κλίμα εκφοβισμού και απειλής που δημιούργησε η Τουρκία με αυτήν της την ενέργεια παραβίαζε την βασική αρχή πραγματοποίησης των διαπραγματεύσεων επί ίσοις όροις. Φαίνεται ωστόσο ότι οι λόγοι αυτοί έχουν εκλείψει, αφού η Τουρκία απέσυρε το Μπαρμπαρός και δεν ανανέωσε την οδηγία NAVTEX, κάτι που δημιουργεί συνθήκες επανέναρξης των διαπραγματεύσεων. Εάν η Τουρκία πραγματικά ενδιαφέρεται για λύση του Κυπριακού, δεν πρέπει να αναλωθεί ξανά σε τέτοιου είδους παράνομες ενέργειες, οι οποίες προκαλούν επιπλοκές στις συνομιλίες και παρεμποδίζουν τον δρόμο προς την ειρήνη. Είμαστε σε στενή επαφή και συνεννόηση με την Ελλάδα για παρακολούθηση των θεμάτων αυτών.

Ν.Π.: Η Τουρκία έχει εμποδίσει μέχρι σήμερα την ένταξη της Κύπρου στο ΝΑΤΟ. Ποιές είναι σήμερα οι σχέσεις της Κύπρου με το ΝΑΤΟ; Πιστεύετε ότι η Κυπριακή Δημοκρατία μπορεί να ολοκληρώσει την ευρω-ατλαντική της πορεία μέσα από την Ευρωπαϊκή Πολιτική Ασφάλειας και Άμυνας;

Ι.Κ.: Επιθυμία της Κύπρου είναι η ένταξη στο πρόγραμμα Συνεταιρισμός για την Ειρήνη, εγχείρημα το οποίο θα άρει τα εμπόδια και τις επιπλοκές που υπάρχουν σήμερα στην εφαρμογή του υφιστάμενου πλαισίου συνεργασίας μεταξύ ΕΕ και ΝΑΤΟ. Το γεγονός ότι η Τουρκία εμποδίζει μέχρι στιγμής την ένταξη της Κύπρου στον Συνεταιρισμό για την Ειρήνη, φανερώνει ξεκάθαρα την πηγή του προβλήματος στον πολιτικό διάλογο ΕΕ-ΝΑΤΟ, και δείχνει την κατεύθυνση στην οποία θα πρέπει να στραφούν οι πιέσεις για άρση των εμποδίων και περιορισμών. Όσον αφορά στην Κοινή Πολιτική Ασφάλειας και Άμυνας της ΕΕ, πάγια θέση της Κύπρου ήταν η στήριξη του αυτόνομου χαρακτήρα της ΚΠΑΑ, η ποιοτική συμμετοχή στις αποστολές και επιχειρήσεις διαχείρισης κρίσεων της ΕΕ και η αξιοποίηση της στρατηγικής θέσης και περιφερειακής μας πολιτικής, η οποία αποδεδειγμένα προσδίδει προστιθέμενη αξία στην Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφαλείας της ΕΕ.

Ν.Π.: Σύμφωνα με δημοσιεύματα του διεθνούς τύπου, το τουρκοκυπριακό ψευδοκράτος έχει γίνει καταφύγιο κακοποιών που, εκμεταλλευόμενοι το γεγονός ότι η τουρκοκυπριακή πλευρά δεν έχει το δικαίωμα έκδοσης, ζουν ανενόχλητοι στα κατεχόμενα. Υπάρχει κοινό σχέδιο δράσης με την τουρκοκυπριακή πλευρά για την επίλυση του θέματος;

Ι.Κ.: Όπως γνωρίζετε, το ψευδοκράτος αποτελεί μια παράνομη οντότητα, η ύπαρξη και αυτοανακήρυξη της οποίας έχει πολλάκις καταδικαστεί από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ μέσω σχετικών Ψηφισμάτων αλλά και από άλλους Διεθνείς Οργανισμούς. Εξ άλλου, βάσει και του σχετικού πρωτοκόλλου ένταξης της Κύπρου στην ΕΕ, η εφαρμογή του κοινοτικού κεκτημένου έχει ανασταλεί στα κατεχόμενα, ένεκα του ότι οι αρχές της Δημοκρατίας δεν μπορούν να έχουν αποτελεσματικό έλεγχο στην εφαρμογή του. Συνεπώς, καμμία διακρατική συμφωνία που συνάπτει η Κυπριακή Δημοκρατία με τρίτες χώρες δεν μπορεί να εφαρμοστεί στα κατεχόμενα και ως εκ τούτου συνεργασία με τις παράνομες αρχές του ψευδοκράτους δεν μπορεί να υπάρξει. Ωστόσο, ειδικές διευθετήσεις για έκδοση Κυπρίων και ξένων φυγοδίκων γίνονται στο πλαίσιο μιας τεχνικής επιτροπής, η οποία λειτουργεί υπό την αιγίδα του ΟΗΕ με τη συμμετοχή αφυπηρετήσαντων Ελληνοκύπριων και Τουρκοκύπριων αστυνομικών.

Ν.Π.: Ποιές είναι οι εκτιμήσεις σας για την προσπάθεια ανάκαμψης της κυπριακής οικονομίας; Ποιούς θεωρείτε ως κεντρικούς πυλώνες αναγέννησής της; Θεωρείτε την Ενέργεια ως το βασικό σημείο επανεκκίνησης;

Ι.Κ.: Η Κύπρος συνεχίζει να τίθεται αντιμέτωπη με την μεγαλύτερη οικονομική κρίση της ιστορίας της, οι συνέπειες της οποίας έχουν γίνει σε όλους μας αισθητές. Η απότομη και βίαιη αναδιάρθρωση του τραπεζικού μας συστήματος επέφερε μια σειρά σημαντικών ανακατατάξεων. Τα υψηλά δημοσιονομικά ελλείμματα, η έλλειψη ρευστότητας στην αγορά, σε συνδυασμό με τα προβλήματα του τραπεζικού τομέα, κατέστησαν μέχρι πρόσφατα δύσκολη την προσπάθεια επανεκκίνησης της οικονομίας μας. Το στοιχείο αυτό προκάλεσε επιπλοκές στις επιχειρήσεις, ειδικά τις μικρομεσαίες. Με την πάροδο του χρόνου, με την πιστή εφαρμογή του προγράμματος οικονομικών μεταρρυθμίσεων και με δημοσιονομική πειθαρχία, έχουμε καταφέρει αργά και σταθερά να επαναφέρουμε την εμπιστοσύνη των ξένων επενδυτών αλλά και των διεθνών αγορών προς την κυπριακή οικονομία. Παρά τις αντιξοότητες και τα αρνητικά συνεπακόλουθα της κρίσης, παρατηρούμε με ικανοποίηση να διατηρείται η προοπτική άμεσης ανάκαμψης της οικονομίας, ενώ η περίοδος που ακολουθεί φανερώνει ένα κλίμα σταθερότητας και αισιοδοξίας. Οι επιδόσεις και αποδόσεις της κυπριακής οικονομίας ξεπέρασαν ακόμα και τις πιο αισιόδοξες εκτιμήσεις, ενώ όλες οι στατιστικές μετρήσεις δείχνουν ότι την ευημερία των αριθμών θα ακολουθήσει μετά από κάποιο εύλογο διάστημα η ανάπτυξη και ευημερία της κοινωνίας. Πέραν τούτου, το 2015 θα σηματοδοτήσει το τέλος του Μνημονίου και την οριστική έξοδο της Κύπρου στις αγορές.

Με συντεταγμένες κινήσεις σε οικονομία και εξωτερική πολιτική, καταφέραμε να αποκαταστήσουμε στο μέτρο του δυνατού το καλό όνομα της Κύπρου, το οποίο καταρρακώθηκε από την συκοφαντική δυσφήμιση και τις κατηγορίες περί φορολογικού παραδείσου και ξεπλύματος «βρώμικου» χρήματος. Καταφέραμε να δημιουργήσουμε το περιβάλλον μέσα στο οποίο η επιχειρηματική δραστηριότητα και η ιδιωτική πρωτοβουλία θα ενθαρρύνονται και θα ευνοούνται. Η Κύπρος συνεχίζει να διαθέτει συγκριτικά πολιτικο-οικονομικά πλεονεκτήματα, τα οποία την καθιστούν πέραν πάσης αμφιβολίας έναν εξαιρετικό και ελκυστικό επενδυτικό προορισμό που πολλαπλασιάζει τις επιχειρηματικές ευκαιρίες. Το ευνοϊκό φορολογικό μας σύστημα, σε συνδυασμό με την ποιότητα των υπηρεσιών του κράτους, τις εξαιρετικές υποδομές σε τηλεπικοινωνίες, αεροδρόμια και λιμάνια, το άρτια καταρτισμένο ανθρώπινο δυναμικό και η υψηλή επάρκεια του νομικού και δικαστικού μας συστήματος, είναι μόνον μερικά από τα στοιχεία που επιβεβαιώνουν την διαπίστωση αυτή. Ο τομέας της ενέργειας και τα μελλοντικά έσοδα που θα αποφέρει δεν συνυπολογίζονται στην παρούσα προσπάθεια για έξοδο από την κρίση και ούτε θα είναι σωστό να δημιουργηθεί ένας τέτοιος εφησυχασμός. Τα οποιαδήποτε έσοδα από την εκμετάλλευση υδρογονανθράκων προορίζονται αποκλειστικά για τις νέες γενιές των Κυπρίων, Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων.

Ν.Π.: Με δική σας πρωτοβουλία και την συμμετοχή της Κύπρου, της Ελλάδας, της Γαλλίας, της Ισπανίας, της Ιταλίας, της Μάλτας και της Πορτογαλίας, παρουσία της Επιτρόπου για θέματα εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ, έλαβε χώρα στο Παρίσι το 2ο Med Group. Ποιές ήταν οι κύριες αποφάσεις που έλαβαν η Κυπριακή Δημοκρατία και οι εταίροι για κοινό σχέδιο δράσης; Πώς πιστεύετε ότι το Med Group μπορεί να συνδράμει στην λήψη αποφάσεων για την περιφερειακή ασφάλεια και συνεργασία εντός της ΕΕ, στην προσπάθεια διεύρυνσης της ευρω-μεσογειακής συνεργασίας;

Ι.Κ.: Διαπιστώνοντας την ανάγκη ενισχυμένου συντονισμού των Μεσογειακών κρατών-μελών της ΕΕ για θέματα που αφορούν τη Μεσόγειο και τα οποία συζητούνται συχνά στα κοινοτικά κέντρα λήψης αποφάσεων, εισηγήθηκα στους ομολόγους μου των μεσογειακών κρατών την δημιουργία του Med Group. Μιας άτυπης ομάδας διαβούλευσης, με στόχο την ανταλλαγή απόψεων και εξεύρεση κοινών προσεγγίσεων. Δύο σχεδόν χρόνια μετά, αισθάνομαι ιδιαίτερη ικανοποίηση γιατί βλέπω ότι αυτή μας η πρωτοβουλία αποδίδει καρπούς και παράγει αποτελέσματα. Έχουν πραγματοποιηθεί δύο υπουργικές συναντήσεις σε Ισπανία και Γαλλία, ενώ η Κύπρος αναμένεται να φιλοξενήσει την τρίτη υπουργική συνάντηση του Med Group εντός του 2016. Η πρόσφατη υπουργική συνάντηση στο Παρίσι αποτέλεσε συνέχεια της πρώτης συνάντησης που φιλοξένησε η Ισπανία στο Αλικάντε. Συζητήσαμε ένα ευρύ φάσμα ζητημάτων με έμφαση στην ενάλια πολιτική και τις εξελίξεις στην Λιβύη, όπου οι συνθήκες αστάθειας που επικρατούν στην χώρα καθιστούν αναγκαίο τον μεταξύ μας συντονισμό και την εφαρμογή συγκροτημένων πολιτικών για αντιμετώπιση των επιμέρους επιπλοκών που δημιουργούνται. Η παρούσα μεταναστευτική κρίση στην κεντρική Μεσόγειο, που είχε ως αποτέλεσμα την απώλεια εκατοντάδων ανθρώπινων ζωών, βρήκε τις 7 χώρες του Med Group έτοιμες να προωθήσουν τις κοινές τους θέσεις στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.

Ν.Π.: Σε πρόσφατη ομιλία σας στο European Foreign Policy Center, στις Βρυξέλλες, αναφερθήκατε στον ρόλο της Τουρκίας στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής, τονίζοντας ότι ως μουσουλμανική χώρα θα μπορούσε να διαδραματίσει κομβικό ρόλο στην διατήρηση της ασφαλείας και της σταθερότητας, αλλά με τις ενέργειές της τον απεμπολεί. Θεωρείτε τον νεο-οθωμανισμό ως την κύρια αιτία της ρήξης της Τουρκίας με τον μουσουλμανικό κόσμο; Πιστεύετε πως η Αίγυπτος, παρά τα όποια εσωτερικά προβλήματα, μπορεί να υποκαταστήσει την Τουρκία στο ρόλο της ηγέτιδας δύναμης του μουσουλμανικού κόσμου;

Ι.Κ.: Ο νεο-οθωμανισμός της Τουρκίας και ο τρόπος που το κράτος αυτό πολιτεύθηκε με βάση την ισλαμική ιδεολογία του κόμματος του κ. Ερντογάν, προκάλεσε πολλές τριβές και επιφυλάξεις ανάμεσα στον Αραβικό κόσμο. Ανατροπή στις φιλοδοξίες της Τουρκίας προκάλεσαν επίσης η στήριξη της Τουρκίας υπέρ των Αδελφών Μουσουλμάνων και η στάση της έναντι της Χαμάς. Δεν υπήρξε ποτέ και δύσκολα μπορεί να υπάρξει μια χώρα που να μπορέσει να καταστεί ηγέτιδα δύναμη του Μουσουλμανικού κόσμου. Στον Αραβικό κόσμο, σημαντικό ρόλο διαδραματίζει η Αίγυπτος. Υπάρχουν όμως άλλες μουσουλμανικές χώρες, όπως η Ινδονησία, το Ιράν και το Πακιστάν, ενώ από τους Άραβες δεν πρέπει να υποτιμάται και ο ρόλος της Σαουδικής Αραβίας. Η Τουρκία, με την φιλοδοξία και τα μεγαλεπήβολα σχέδιά της, μάλλον αυτο-απομονώθηκε από τις χώρες της περιοχής, τους Άραβες και το Ισραήλ. Η ουσιαστική διείσδυση της Κύπρου και οι σχέσεις που ανέπτυξε, μαζί με την Ελλάδα, στις γειτονικές της χώρες και τις Μοναρχίες της Αραβικής χερσονήσου, δημιουργεί πρόβλημα και κόστος στην εξωτερική πολιτική της Τουρκίας εν όσω το Κυπριακό παραμένει άλυτο. Αυτό ομολογούν σε δημοσιεύματά τους αρκετοί Τούρκοι ακαδημαϊκοί.

Ν.Π.: Τον Απρίλιο συμπληρώνονται 60 χρόνια από την έναρξη του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα της ΕΟΚΑ. Ποιά είναι σήμερα η σχέση της Κύπρου με την Μεγάλη Βρεταννία και ποιοί οι κεντρικοί άξονες της μεταξύ τους διακρατικής συνεργασίας;

Ι.Κ.: Νωπές είναι ακόμα οι μνήμες και τα αισθήματα του Κυπριακού Ελληνισμού για τον εθνικοαπευλευθερωτικό αγώνα της ΕΟΚΑ. Ωστόσο, όπως όλες οι χώρες οι οποίες απέκτησαν την ανεξαρτησία τους μέσω αντιαποικιακών και απελευθερωτικών κινημάτων, έτσι και εμείς θα πρέπει να οδηγηθούμε σε οριστική συμφιλίωση. Οι σχέσεις μας σήμερα με το Ηνωμένο Βασίλειο, έχουν ενισχυθεί σε σημαντικό βαθμό και καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα τομέων. Έχουμε εγκαθιδρύσει μια συμπαγή και διαρθρωμένη συνεργασία στα θέματα που αφορούν στις Βρεταννικές Βάσεις, λαμβάνοντας αποφάσεις που αφορούν την μη στρατιωτική και πολεοδομική ανάπτυξη των εν λόγω περιοχών προς όφελος των Κυπρίων πολιτών που διαμένουν στις εν λόγω περιοχές. Η συνεργασία μας εκτείνεται και στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας, καθώς και στους τομείς του εμπορίου, του τουρισμού και της εκπαίδευσης. Ήδη μεγάλος αριθμός Κυπρίων ζει μόνιμα στο Ηνωμένο Βασίλειο, έχοντας γίνει μέρος του και αφομοιωθεί από τις τοπικές κοινωνίες, Κύπριοι φοιτητές επιλέγουν το Ηνωμένο Βασίλειο ως φοιτητικό προορισμό, ενώ παράλληλα μεγάλος αριθμός Βρεταννών υπηκόων μένει μόνιμα στο νησί μας και άλλοι επιλέγουν την Κύπρο ως τουριστικό προορισμό. Αυτήν ακριβώς την ειδική σχέση σκοπεύουμε να διατηρήσουμε και να ενισχύσουμε ακόμα περισσότερο.  

Ν.Π.: Ποιές είναι οι τελευταίες εξελίξεις στο θέμα των Αγνοουμένων της περιόδου της τουρκικής εισβολής το 1974; Ποιές είναι οι δικές σας κινήσεις στο ευαίσθητο και πάντα επίκαιρο ζήτημα; Υπάρχει ευαισθητοποίηση από πλευράς διεθνών οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων;

Ι.Κ.: Το θέμα των Αγνοουμένων αποτελεί μια εκ των τραγικώτερων πτυχών της τουρκικής εισβολής και ένα ανθρωπιστικό θέμα που χρήζει άμεσης επίλυσης, ανεξάρτητα από την πρόοδο επίλυσης του πολιτικού ζητήματος. Κατά τα τελευταία δύο χρόνια, ο αριθμός των ταυτοποιήσεων έχει αυξηθεί, ενώ αντιθέτως ο αριθμός των λειψάνων παρουσιάζει ραγδαία μείωση. Οι ταυτοποιήσεις αυτές αφορούν συσσωρευμένα ευρήματα των προηγούμενων χρόνων και όχι νέα. Υπάρχουν πολλές προκλήσεις που πρέπει να υπερκεραστούν, όπως η δυσκολία πρόσβασης σε στρατιωτικές περιοχές των τουρκικών κατοχικών στρατευμάτων, όπου εκεί οι πληροφορίες μιλούν για ύπαρξη πολλών ομαδικών τάφων. Το άλλο θέμα αφορά στην πρόσβαση σε ουσιώδη αρχεία του τουρκικού στρατού. Η Κυπριακή Δημοκρατία στηρίζει πλήρως το έργο της Διερευνητικής Επιτροπής Αγνοουμένων, η οποία πρέπει να αφεθεί χωρίς πολιτικές παρεμβάσεις να ολοκληρώσει το έργο της.

Ν.Π.: Εάν υπάρξει κάποιου τύπου συμφωνία για λύση του Κυπριακού, θα υπάρχει η δυνατότητα η Κύπρος να έχει ανεξάρτητη πολιτική –ιδίως ενεργειακή– ή θα υποχρεωθεί να ακολουθήσει την πολιτική της Τουρκίας;

Ι.Κ.: Δεν μπορούμε να δεχτούμε καμμία λύση του Κυπριακού που δεν θα διασφαλίζει ανεξάρτητη από την Τουρκία κυπριακή πολιτική. Σε διαφορετική περίπτωση θα είναι καταδικασμένη σε αποτυχία. Θεωρώ ότι η επανένωση θα προσδώσει δυνατότητες στην Κύπρο για ανάληψη πρωτοβουλιών στην περιοχή, και σε αυτό το πλαίσιο είναι που μπορούν να αναζητηθούν συμπράξεις με την Τουρκία με αμοιβαία οφέλη για όλες τις πλευρές. Ασφαλώς, με την λύση του Κυπριακού, το πλέγμα των αγωγών που θα συνδεθεί με χώρες της περιοχής θα μπορεί να συμπεριλαμβάνει και την Τουρκία.

Ν.Π.: Δεδομένου ότι η τουρκική πολιτική θέλει η Τουρκία να έχει λόγο στους υδρογονάνθρακες της Αν. Μεσογείου, πώς είναι δυνατόν να επιτευχθεί συμφωνία χωρίς την παράμετρο αυτή.

Ι.Κ.: Η Τουρκία, όπως και τα υπόλοιπα κράτη της Ανατολικής Μεσογείου, δικαιωματικά έχει λόγο στους υδρογονάνθρακες της περιοχής, αυτούς βέβαια που εμπίπτουν με βάσει τους διεθνείς νόμους και πρακτικές στην δική της δικαιοδοσία. Με μια πιθανή λύση του Κυπριακού, θα υπάρξει δυνατότητα, ίσως και η ανάγκη, για περιφερειακές συνεργασίες, στις οποίες θα μπορεί να ενταχθεί και η Τουρκία σε ισότιμη βάση με τις υπόλοιπες χώρες.

    Print       Email

About the author

You might also like...

Παρουσίαση του βιβλίου «Ο άρχοντας με τα πολλά πρόσωπα», Παλιά Βουλή, 26/11/17, 12.00 μμ

Read More →